RI&E: onmisbaar voor de bedrijfsveiligheid

Mensen moeten hun werk kunnen doen zonder lichamelijke of psychische problemen op te lopen. Om daarvoor te zorgen is de Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet) in het leven geroepen. De Arbowet beschrijft de taken en mogelijkheden die de werkgever, de werknemers, de ondernemingsraad, de arbodienst en de Nederlandse Arbeidsinspectie hebben, en helpt je een goed arbobeleid binnen je bedrijf op te zetten. 

Naleven Arbowet valt kwantitatief en kwalitatief tegen

Maar zoals wel vaker met wetten het geval is, is er een behoorlijk verschil tussen theorie en praktijk. Want hoe helder de Arbowet op papier ook is beschreven, in de praktijk valt het naleven van de wet zowel kwantitatief (het aantal bedrijven dat volledig aan de arboverplichtingen voldoet) als kwalitatief (de manier waarop bedrijven met hun arboverplichtingen omgaan) nogal tegen. Dat blijkt uit het onderzoek dat de Nederlandse Arbeidsinspectie ook dit jaar weer gedaan heeft. Een samenvatting van het onderzoek vind je elders op onze site, onder de titel Hoe veilig werkt Nederland? In dit artikel gaan we wat dieper in op twee van de opvallendste conclusies van dit onderzoek en hoe onwenselijk die zijn.

Onderzoeksresultaten

Twee conclusies uit het onderzoek van de Inspectie vielen ons bijzonder op:
1. De RI&E wordt steeds meer gezien als een administratieve verplichting dan als een belangrijke basis voor het veiligheidsbewustzijn in een bedrijf
2. De verplichtingen tot het hebben van een plan van aanpak (38%), een RI&E (45%) en een preventiemedewerker (47%) worden het minst nageleefd.
 
Het is opmerkelijk én zorgelijk dat relatief weinig bedrijven een RI&E hebben. Werken aan veilige arbeidsomstandigheden begint immers bij het kennen van de risico’s die er in een organisatie zijn. Want alleen als die risico’s bekend zijn, kun je gericht werken aan het voorkomen van ongewenste situaties en verhogen van de veiligheid van de medewerkers.
 
Elke organisatie kent bedrijfsspecifieke risico’s. En dat zijn er vaak meer dan je in eerste instantie denkt. Niet alleen mogelijke ongelukken met machines en materieel of de aanwezigheid van gevaarlijke stoffen, maar ook de werkdruk en de belasting van de mensen kunnen behoorlijke risico’s vormen. Volgens artikel 5 van de Arbowet is elke werkgever verplicht om die risico’s en gevaren in kaart te brengen en risicobeperkende maatregelen te beschrijven. Maar dat is makkelijker gezegd dan gedaan. Want je kunt geen gevaren en risico’s beschrijven en dus geen passende maatregelen nemen als je niet weet wat alle gevaren zijn.

RI&E kan veiligheidscultuur verhogen

Het inventariseren en evalueren van risico's is een dynamisch en continu proces. De omstandigheden kunnen wijzigen, maar ook de wet- en regelgeving. Daarnaast ontwikkelt de techniek zich in razend tempo, wat ook weer nieuwe risico's met zich meebrengt. Daarom is het zaak je RI&E regelmatig te (laten) toetsen.

De RI&E werkt optimaal als het een ‘levend’ document is, waarin het gehele proces rondom arbeidsveiligheid binnen het bedrijf wordt vastgelegd en voortdurend wordt aangepast. Je kunt een RI&E dan gebruiken om de veiligheidscultuur op een hoger plan te tillen. Self-assessment-tools en de methode van ‘de ladder’ van veiligheidscultuur kunnen je daarbij helpen.

Sterk aan te bevelen: RI&E in combinatie met veiligheidscultuur

Een veiligheidscultuur is het geheel van waarden, uitgangspunten, percepties en gewoonten over het omgaan met gezondheids- en veiligheidsrisico’s. Een gedeeld opvattingensysteem over hoe belangrijk gezondheid en veiligheid zijn in het bedrijf en hoe de mensen moeten handelen als er wat misgaat. Sommige veiligheidsculturen zijn meer op controle gericht (compliance), andere meer op leren (participatie). Participatie komt voort uit een intrinsieke motivatie van iedereen binnen het bedrijf om veilig te werken. Dat vraagt van elke medewerker een meer proactieve en lerende houding. Participatie is overigens niet per definitie beter dan compliance; een goede balans verdient de voorkeur.

Een sterke veiligheidscultuur in combinatie met een actuele RI&E is nodig om de arbo-instrumenten effectief en preventief te kunnen inzetten. Een veiligheidscultuur creëren is, in tegenstelling tot het hebben van een RI&E, geen wettelijke verplichting, maar helpt absoluut om aan de verplichtingen van de Arbowet te voldoen. Bovendien is een goede veiligheidscultuur een voorwaarde om gezond en veilig te werken. En dat is waar het uiteindelijk om draait.


Bron: ​Nederlandse Arbeidsinspectie, Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, Staat van de arbeidsveiligheid, ‘Iedereen een veilige én gezonde werkplek’

Risico Inventarisatie & Evaluatie

Basis voor het werken aan goede arbeidsomstandigheden is het kennen van de risico’s. Als je de bedrijfsspecifieke risico’s van je organisatie kent, kun je gericht werken aan het voorkomen van ongewenste situaties en aan het voorbereiden op de inzet van jouw bedrijfsnoodorganisatie. Wij kunnen je helpen met het in kaart brengen van alle risico's van jouw organisatie. 

Lees meer

  • Dit zijn de verschillen tussen een hartinfarct, hartstilstand en hartfalen
    Dit zijn de verschillen tussen een hartinfarct, hartstilstand en hartfalen
    In de volksmond worden de termen hartinfarct, hartfalen en hartstilstand vaak door elkaar gehaald. Ontdek in dit artikel de verschillen. 
  • Dit zijn de verschillende soorten brandwonden
    Dit zijn de verschillende soorten brandwonden
    Brandwonden worden ingedeeld in verschillende gradaties, elk met hun eigen kenmerken. In dit artikel gaan we dieper in op deze gradaties en hun onderscheidende eigenschappen.
  • Schaafwond? Een kusje erop helpt niet altijd, lees daarom deze tips!
    Schaafwond? Een kusje erop helpt niet altijd, lees daarom deze tips!
    In je kinderjaren heb je vast wel eens een schaafwond opgelopen. Een kusje erop van je moeder of vader kon de ergste pijn verzachten. Maar voor een goede behandeling van schaafwonden is meer nodig dan alleen dat. We vertellen je graag wat erbij komt kijken.
  • Vechten, vluchten of bevriezen: hoe reageer jij als BHV’er op angst?
    Vechten, vluchten of bevriezen: hoe reageer jij als BHV’er op angst?
    Iedereen reageert anders op angst. Maar hoe reageer jij in een noodsituatie? Gelukkig kun je deze automatische reacties trainen door noodsituaties regelmatig te oefenen. Het resultaat? Minder kans op bevriezen, aarzeling of paniek en meer zekerheid in handelen.
  • 5 redenen waarom microlearning jouw organisatie veiliger maakt
    5 redenen waarom microlearning jouw organisatie veiliger maakt
    In de moderne wereld is tijd schaars en uitgebreide cursussen zijn niet altijd haalbaar of effectief. Voor essentiële kennis, zoals veiligheid en bedrijfshulpverlening, is er nu een oplossing: microlearning.
  • Als bhv’er maak jij het verschil, ook thuis en onderweg!
    Als bhv’er maak jij het verschil, ook thuis en onderweg!
    In dit artikel nemen we je mee in vier situaties buiten werk waarin jouw BHV vaardigheden van onschatbare waarde zijn.
  • Waarom bhv jouw beste goede voornemen is!
    Waarom bhv jouw beste goede voornemen is!
    Verrassingen zijn onvermijdelijk, maar met de juiste voorbereiding sta jij altijd stevig in je schoenen. Ontdek in dit artikel waarom BHV jouw goede voornemen zou moeten zijn voor 2024.
  • 5 inspirerende manieren om aan de slag te gaan met BHV
    Ter inspiratie: 5 manieren om aan de slag te gaan met BHV
    Wil je in jouw organisatie aan de slag met BHV omdat je veiligheid een belangrijk thema vindt, maar weet je niet hoe? Of besteed je al regelmatig aandacht aan dit waardevolle onderwerp en ben je op zoek naar ideeën voor de afwisseling? Dan is dit artikel voor jou. Hier vind je namelijk 5 manieren om op een leuke én effectieve manier aan de slag te gaan met BHV in jouw organisatie. Ter inspiratie!
  • Een efficiënt en goed georganiseerd BHV-team? Oefen samen!
    Een efficiënt en goed georganiseerd BHV-team? Oefen samen!
    Een goed georganiseerde bedrijfsnoodorganisatie is onmisbaar bij het waarborgen van de veiligheid binnen een bedrijf. Ben jij als BHV’er, ploegleider, coördinator of hoofd BHV verantwoordelijk voor een veilige werkvloer? Dan weet je hoe belangrijk het is dat in noodsituaties BHV’ers blindelings op elkaar kunnen vertrouwen en het team als een geoliede machine functioneert. Hoe je dat voor elkaar krijgt? Door samen te oefenen.  

info@bhv.nl

024 373 09 77
Bel ons terug
.